یادداشت دکتر شریف زارچی درباره پایان‌نامه دکترای مهرداد بذرپاش

اسناد یک تقلب

امروز در خبرها آمده بود که یک حساب توییتر موارد گسترده‌ای از دزدی ادبی (Plagiarism) را در پایان‌نامه مهرداد بذرپاش گزارش کرده است.
به عنوان یک پژوهشگر که در کنار سایر پژوهشگران کشور، حفظ و صیانت از اعتبار علمی کشور را وظیفه خود می‌داند و همچنین به عنوان یک عضو هیئت علمی دانشگاه صنعتی شریف که نام آقای بذرپاش بدان گره خورده است (با وجود آن که پایان‌نامه مذکور در دانشگاه دیگری نوشته شده)، وظیفه خود دانستم که این موضوع را بررسی کنم.
متن پیوست، پایان‌نامه آقای مهرداد بذرپاش، نگارش شده در دیماه ۱۳۹۴ است که اینجانب از سایت ایرانداک دریافت کردم. کافی است در آن ثبت‌نام کنید و نام مهرداد بذرپاش را جستجو کنید تا کل پایان‌نامه را دریافت کنید.
این لینک مقاله دکتر علی منتصری است که در سال ۱۳۹۱ منتشر گردیده است.
از سطر سوم این مقاله «هر چند که فرمولاسیون و ساخت ۹۶ درصد داروها از نظر عددی..» تا یک پاراگراف مانده به انتهای مقاله «تحریمها و تغییرات نرخ ارز بنیان صنایع دارویی را به مخاطره انداخته است.» به طور صددرصد و بدون تغییر یک کلمه (صرفا با افزودن تیترهای میانی) از ابتدای بخش ۲-۱۳ صفحه ۷۱ تا تا سطر ششم صفحه ۷۵ یعنی حدود پنج صفحه متوالی کپی پیست شده استمتأسفانه هیچ ارجاعی به این مقاله وجود ندارد. 
 
این لینک مقاله دکتر امیر هاشمی مشکینی است که در سال ۱۳۹۲ در روزنامه دنیای اقتصاد منتشر گردیده است.
  • دو سطر انتهایی صفحه ۱۷۰  «در اینکه امروز بخش دارویی و به ویژه واکسن عنوان زیرمجموعه کلیدی»  تا انتهای صفحه ۱۷۱ صد درصد و بدون یک کلمه پس و پیش، کپی شده از اولین کلمه مقاله آقای مشکینی تا انتهای بخش اول مقاله ایشان، بدون هیچ گونه ارجاع است.
  • از سطر اول صفحه ۱۵۹ «لازم به ذکر است که موارد ذکر شده در بالا جزو اهداف میانی نظام دارویی می‌باشند.» تا قبل از بخش جمع بندی صفحه ۱۶۸ «سیاست مناسبی را با توجه به شرایط اقتصادی موجود اتخاذ کن (هاشمی مشکینی، ۱۳۹۲)» به طور کامل کپی-پیست مقاله آقای مشکینی است. جالب آن که در جمله آخر کلمه «کنند» به طور کامل کپی نشده! دادن ارجاع به مقاله ایشان به هیچ وجه زشتی دزدی ادبی (Plagiarism) را کاهش نمی‌دهد چون نقل قول کلمه به کلمه از متن دیگران صرفا در موارد کوتاهی که توجیه علمی دارد (مثل جملات تاریخی یا مواردی شبیه آن) با آوردن گیومه و تغییر فونت باید باشد به گونه‌ای که برای خواننده مسجل شود که متن کپی شده است، نه آن که ۹ صفحه پشت سر هم کامل کپی-پیست باشد.
این لینک مقاله دکتر سید محمدحسین عادلی، رئیس کل پیشین بانک مرکزی، است که در سال ۱۳۸۵ منتشر گردیده است. صفحات ۶۰ تا ۶۲ پایان‌نامه مذکور به طور روشن از کپی-پیست با تغییر این مقاله استفاده کرده بدون آنکه بدان ارجاع داده باشد.
با نگاهی به حساب توییتری مذکور می‌توانیم متأسفانه موارد گسترده‌ای از دزدی ادبی، حتی در «تقدیم» ابتدای پایان‌نامه را ملاحظه کنیم.
از همکاران گرانقدر تقاضا می‌کنم در برابر دزدی ادبی در کشور سکوت نکنیم.
در این مورد به‌خصوص، از آنجا که حرمت و اعتبار نام دانشگاه صنعتی شریف، حرمت و اعتبار نام بسیج دانشجویی شریف و هیئت امنای دانشگاه صنعتی شریف نیز در معرض خطر است، تقاضا دارم با صراحت مدافع حق و راستی و اخلاق علمی باشیم.
با احترام
علی شریفی زارچی
عضو هیئت علمی دانشکده مهندسی کامپیوتر، دانشگاه صنعتی شریف

شاید بپسندید مطالب بیشتر از نویسنده

4 نظر

  1. علی شریفی زارچی می گوید

    جناب آقای دکتر علیرضا تهرانی عزیز، سلام
    مقاله آقای دلاور پور اقدم ۱۳۸۹ مورد ارجاع در پایان نامه آقای بذرپاش از طریق لینک زیر قابل دستیابی است. مقاله مذکور فهرست طراحان بخشی از تحریم‌ها و سوابق آنها را دارد و ابدا به قسمت مورد ارجاع از پایان نامه که متاسفانه از مقاله دکتر منتصری مورد دزدی علمی قرار گرفته ارتباط ندارد. از پژوهشگرانی چون جنابعالی انتظار می‌رود قبل از اظهار نظر، تحقیق بفرمایید. با سپاس و احترام.
    https://rc.majlis.ir/fa/mrc_report/show/787515

    1. دکتر علیرضا تهرانی می گوید

      جناب دکتر زارچی عزیز، درود برشما
      اول از اینکه زحمت کشیدید و به نظر حقیر پاسخ دادید، سپاسگزارم.
      دوم، بنده هیچگونه شناخت قبلی از آقای بذرپاش ندارم، و صرفا سعی کردم و میکنم نظر آکادمیک خودم را ارایه کنم.
      سوم، اگر در کامنت نخست من دوباره دقت بفرمایید نوشته ام ” در صورتیکه رفرنس یاد شده وجود داشته باشد،” که شما زحمت کشیده اید و این مساله را بررسی کرده اید.
      چهارم، در مبحث Plagiarism ، {حداقل در کشور بریتانیا که بنده تدریس میکنم} روال بر این هست که دانشجو قبل از تحویل مقاله ، انرا در وبسایت submit.ac.uk بارگزاری میکند، و سپس گزارش Similarity Index را از وبسایت دریافت میکند. در صورتیکه وبسایت Similarity Index را زیاد بداند، ایندکس به رنگ فرمز میشود و مقاله قابل ارایه نیست. اگر کمتر باشد، بسته به دانشگاه و نظر استاد ممکن هست بشود پایان نامه را دفاع کرد.
      پنجم، درپایانامه های دکترا مبحث Literature Review اهمیت زیادی دارد، و پایانامه ی که مشخص کند دانشجو زحمت بسیاری کشیده و مطالب بیشتری را مطالعه کرده رتبه بالاتری میگیرد.
      ششم، سرقت ادبی و یا Plagiarism زمانی معنی پیدا میکند که نویسنده، مطلبی را در پایاتامه آورده باشد و منبع آن را ذکر نکرده باشد، که این بدان معناست که متن نوشته شده کار نویسنده هست، حال انکه کار دیگری هست. بررسی اجمالی نشان میدهد آقای بذرپاش رفرنس داده اند، حال اگر این رفرنس نادرست باشد، عملا خطای نوشتاری به شمار می آید تا سرفت ادبی.
      هفتم، پایانامه دکتر بذرپاش مورد تایید اساتید وی قرار گرفته، اگر هم اشکالاتی باشد، میبایست از اساتید نامبرده انتفاد کرد و نمیشود تمام گناه را بر گردن دانشجو انداخت.
      هشتم، متاسفانه در فرهنگ ما ایرانی های یک عادت ناشایست هست و آن این است که به ناگاه همه به یک نفر حمله میکنیم، بدون آنکه فرصت دفاع بدهیم.
      نهم، صحبتهای بنده به عنوان تایید ایرادات پایاتامه آقای بذرپاش نمیباشد، و قطعا اشکالاتی در آن پایاتامه وجود دارد، لکن به نطر من، هجمه ایجاد شده در فضای مجازی متاسب با ایردات شکلی پایاتامه نمیباشد، در کشور عزیزمان، افرادی از دانشگاه های معتبر مدرک دکتری دریافت کرده اند که حتی قادر به روخوانی مقدمه پایانامه خود به زبان انگلیسی نیستند ! چرا هیچکس نمیپرسد که آقای فلانی که اصلا انگلیسی نمیداند، چطور توانسته پایانامه به زبان انگلیسی بنویسد.؟؟؟
      در پایان، امیدوارم نظرات حقیر را سازنده و نه شخصی بدانید.
      ارادتمند
      علیرضا تهران

  2. علیرضا تهرانی می گوید

    در ضمن ، اگر اشکالی هم در پایانامه کسی باشد، مسولیت آن بر عهده اساتید و دانشگاه هست و نه کسی که پایانامه را ارایه کرده است.
    با احنرام مجدد
    دکتر علیرضا تهرانی

  3. علیرضا تهرانی می گوید

    دوستان عزیز،
    بررسی اجمالی پایانامه بخش صفحه ۷۱ و .. رفرنس دارد (دلاورپور اقدم ۱۳۸۹) که مقدم بر مقاله دکتر علی منتصری است که در سال ۱۳۹۱ منتشر گردیده است. در صورتیکه رفرنس یاد شده وجود داشته باشد، ایرادات جناب دکتر علی شریفی زارچی وارد نمیباشد.
    با احترام
    دکتر علیرضا تهرانی

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.